Архив метки: мәдени музыкалық дәстүр

Каирбекова А. Социокультурное значение джаза

Каирбекова А. Социокультурное значение джаза // Saryn art and science journal. №2 (15) 2017. – с. 23-29.

МРНТИ 18.41.45

А. Каирбекова
Казахская национальная консерватория им. Курмангазы (Алматы, Казахстан)

 СОЦИОКУЛЬТУРНОЕ ЗНАЧЕНИЕ ДЖАЗА

Аннотация
В статье предпринимается попытка раскрытия сущности и определения джаза, особенностей его развития и влияния на мировую музыкальную культуру. Универсального определения джаза не существует, это связано, с невероятной скоростью развития джаза: его существование насчитывает всего 100 лет. История джаза – это смена стилистики музыки, диапазона художественно-смыслового наполнения, социального статуса джаза, культурно-территориального бытования, соотношения с другими видами искусства. Cоздание культурных и музыкальных традиций переселенцами из Старого света и Африки легло в основу истории джаза. Специфика джаза как вида импровизационной музыки определяется качественным синтезом европейской и внеевропейской музыкальных культур. Европейское влияние сказалось в использовании инструментов, привнесении композиционных форм. Последующее уникальное развитие джаза привело к преобладанию в нем творческого начала и постепенного выхода джаза за пределы культурных и территориальных границ. В связи с изменениями сущности самого джаза, менялось и отношение к его эстетике со стороны профессиональных авторов. Он воспринимался как развлекательное искусство, как средство обновления музыкального языка, как музыка, пропагандирующая антигуманистические или гуманистические ценности, как символ эпохи, и как ярчайшая историческая музыкальная культура.

 Ключевые слова: джаз, музыкально-культурная традиция, джаз в социологии музыки.

Түйін
Мақалада Джаздың маңызы мен анықтамасын, оның даму ерекшелігі мен әлемдік музыкалық мәдениетке әсерін анықтауға қадам жасалады. Джаздың әмбебап анықтамасы жоқ, бұл джаздың жылдам қарқынмен дамуына байланысты болса, оның пайда болуы 100 жыл уақытпен есептеледі. Джаз тарихы – бұл музыка стилистикасының, көркемдік-мағыналық диапазонмен көркеюінің, джаздың әлеуметтік мәртебесінің, мәдени-аумақтық қолданысының ауысуы, өнердің басқа түрімен байланысы. Джаз тарихының негізінде ескі дүниеден келген көшпенділер мен Африканың мәдени және музыкалық мәдениетінің пайда болуы жатыр. Джаз ерекшелігі суырыпсалмалық музыка ретінде еуропалық және еуропадын тыс музыкалық мәдениеттің сапалы бірлігін анықтайды. Еуропалық әсер композиялық формасына енгізілген аспаптарды қолданумен байқалды. Джаздың кейінірек бірегей дамуы оның шығармашылық бастауында басымдылық танытқандықтан джаз біртіндеп мәдени және ауқымдық шегінен шыға бастады. Джаздың алғашқы маңызының өзгеруіне байланысты кәсіби авторлардың оның эстетикасына деген қатынасы да өзгерді. Ол антигуманистік немесе гуманистік құндылықты насихаттаушы ойын-сауықтық өнер мен музыкалық тілді жаңарту құралы ретінде және тарихи жарқын музыкалық мәдениет түрінде қабылдана бастады.

Тірек сөздер: джаз, мәдени музыкалық дәстүр, джаз музыка әлеуметтануында.

Abstract
The article attempts to reveal the essence and definition of jazz, the features of its development and influence on the world musical culture. There is no universal definition of jazz that is connected with the incredible speed of jazz development: it is only 100 years old. The history of jazz is a change in the style of music, the range of artistic and semantic content, the social status of jazz, cultural and territorial existence, the relationship with other arts. The creation of cultural and musical traditions by settlers from the Old World and Africa formed the basis of the jazz history. Specificity of jazz as a kind of improvisational music is determined by the qualitative synthesis of European and non-European musical cultures. European influence has affected the use of instruments, the introduction of compositional forms. The subsequent unique development of jazz led to the predominance of the creative principle in it and the gradual release of jazz beyond cultural and territorial boundaries. In connection with changes in the essence of jazz itself, the attitude towards its aesthetics on the part of professional authors also changed. It was perceived as entertaining art, as a means of renewing the musical language, as music that propagates anti-humanistic or humanistic values, as a symbol of the era, and as the bright historical musical culture.

Keywords: jazz, musical-cultural tradition, jazz in sociology of music.